.png)
‘Qırımnıñ işğal etilmesi yarımadada insan haqlarınen bağlı vaziyetni kerginleştirdi. Rusiye devleti Ukrainanıñ şarqında separatist küçlernen bir sırada savaşmağa, ögretmege, idare etmege, silãhnen temin etmege devam ete edi. İşançlı közeticeler vatandaşlar arasında biñlernen ölü ve yaralılar olğanını bildireler. Şundan da ğayrı, hakimiyet tarafından ukraina vatandaşlarına nisbeten siyasiy yaqalama, mahkeme işleri amelge keçirildi. Mabuslarnıñ bir çoqları işkencege oğratıldı’,- denile maruzada.
Vesiqada silãhlı küçler tarafından bir sıra cinayetler yapıldı. İnsan haqlarını bozğan eñ mühim areketlerden: ğayıp olunmalar, işkence, insanğa ters şekilde, vahşıyce munasebet, ya da cezalandıruv, şu cümleden mecburiy psihiatrik qararlar, hapishanelerde ğayet sert şaraitlerde bulundırma, mabuslarnı Rusiyege alıp çıqarılması.
Şundan da ğayrı, AQŞ hatırlatqanı kibi, Qırımda nevbetteki vaziyetler yüz bere:
Barışıq toplaşuvlar, birleşmek serbestliklerine qarışuv, şu cümleden qırımtatar Meclisine dair;
İstegen dinge riayet etmek serbestliginde sıñırlamalar;
Bir yerden başqa yerge ketmekte sıñırlamalar;
Vatandaşlarnıñ öz hakimiyetini barışıq yolnen, adaletli saylavnen deñiştirmek imkãnsızlığı;
Siyasiy ömürde iştirak etmekte sıñırlamalar;
Korruptsıya areketleri;
Qadınlarğa nisbeten şiddetniñ mesuliyetsizligi ve tetqiq etilmemesi;
Tamır halqlar, şu cümleden qırımtatar ve etnik ukrainler, milliy azğınlıqlar temsilcilerine nisbeten cinayetler.