Çarşenbe künü, 3 iyülde QRM amerikan analitik ve ekspertlerinen onlayn-körüşüv keçirdi.
Şu cümleden körüşüvge Virciniya Universitetiniñ aspiranturağa qabul etüv komissiyasınıñ müdiri, içtimaiy ilimler doktorı Fiona Grinland, miras idaresi boyunca Teşkilãtında qanunsız miras araştırması boyunca hadim Sem Hardi, QRM reisi, qırımtatar Milliy Meclis azası Eskender Bariyev, QRM meneceri Zarema Bariyeva, QRM kommunikatsıya meneceri Tatyana Savçuk qoşuldılar.
Eñ-evelã QRM temsilcileri öz faaliyetiniñ yönelişleri, işğal etilgen Qırımda insan haqlarınıñ bozuvınen bağlı vaziyet, ukraintaraflı faal cemaatçılar ve qırımtatar halqınıñ temsilcilerine qarşı repressiyalar haqqında tarif ettiler.
Fiona Grinland hanım ve Sem Hardi efemdini Ukrainada tamır halqlar- qırımtatar, qaray, qırımçaqlarnıñ haqları nasıl qorulğanı meraqlandırdı.
‘ 2021 senesi Ukrainada ‘Ukraina tamır halqları haqqında’ qanunı qabul olundı. Yazıq ki, ta 1990 seneleri başlağan bu esnas pek uzadı’, – añlattı Bariyev.
Ekspert qoşqanı kibi, bu qanunnı daha işlep bitirmek kerek. QRM malümatlarına köre, işbu qanun çalışması içün 15-ke yaqın qanun maddesini de qabul etmek ve eñ azından 10 Ukrain qanunnı deñiştirmek kerek.
‘Aynı zamanda , Qurultay ve qırımtatar Milliy meclisiniñ statusı, bütün vesiqalar teslim etilgenine baqmadan halã daha belgilenmedi’,- añlattı QRM reisi.
Muzakereler devamında subetdeşler RF tarafından Ukraina tamır halqlarına qarşı kerçekleştirilgen medeniy genotsidke diqqat ayırdılar.
‘Tamir perdesi artında rusiye işğalcıları Bağçasaraydaki meşur Hanlar sarayını yıqtırmağa devam etmekteler. Yazıq ki, közümizniñ ögünde dünya yüzünde yekãne qırımtatar saray mimarlığınıñ XVI asırğa ait abidesi yoq etilmekte. Qalğa Sultannıñ sarayı turğan yerge, Mengli Geraynıñ camisi yerinde qanunsız qurucılıq yapılmaqta. Şundan da ğayrı, işğalcılar muzey eksponatlarını RF territoriyasına çıqarıp oturalar, qanunsız qazmalar keçireler, qoruqlarnı yoq eteler. Yıl-yıldan şarqiy Qırımda işğalcılar 10-dan ziyade qanunsız ‘ilmiy ekspeditsiyalar keçirip, arheologik abidelerni tetqiq eteler’,- añlattı Zarema Bariyeva.
Neticede, körüşüv iştirakçileri ileride amerikan universitetleri, analitik, ekspertlerinen birlikte ‘ Qırımtatar medeniy mirasınıñ genotsıdı’ mevzusında yapılacaq tedbirlerge dair añlaşma qurdılar.