Cuma künü, dekabrniñ 10-unda bütün dünyada insan haqları Künü qayd etile. 1948 senesi aynı şu künü OON baş assambleyasınıñ 3-ünci sessiyası ketişatında insan haqlarınıñ umumiy Deklaratsıyası qabul olunğan edi. Mezkür vesiqa halqara seviyede esas vatandaşlıq, siyasiy, içtimaiy, iqtisadiy, medeniy haqlarını ilãn etti ve böyle etip olarnıñ standartlarını belgiledi. Faqat deklaratsıya printsiplerine ülkelerniñ hepis riayet etmey. Ayrıca, Qırım işğalinden soñ insan haqlarınen bağlı vaziyet ket-kete bozula.
2014 senesi Qırım Rusiye tarafından işğal etilgen soñra yüzlernen faal cemaatçılar öz vatandaşlıq mevamları içün repressiyalarğa oğratıldı. Cinaiy davalar, tintüvler, tutuqlama ve yaqalamalar yüz bermekte, insanlar zoraki ğayıp olalar.
Qırımnıñ tamır halqı ayrıca zor vaziyette bulunmaqta-qırımtatarlar toqtamadan repressiyalarğa oğratıla. QRM malümatlarına köre, işğal devri içinde siyasiy mahbüs ve cinaiy davalar boyunca taqip etilgenlerniñ sayısı 234-ke yetti, olardan 165-i- qırımtatar.
Rusiye halqara huquqnı bozaraq, kütleviy şekilde repressiya ve basqılarnı hiç toqtatmay. Böyle etip, 2017-2021 seneleri yarımadada qayd etilgen cinayetler:
342 tintüv(256 qırımtatarlarğa nisbeten)
1215 tutuqlama (1006 qırımtatarlarğa nisbeten)
1142 sorğu(878 qırımtatarlarğa nisbeten)
1036 yaqalama (781 qırımtatarlarğa nisbeten)
2550 adaletli mahkeme haqqınıñ bozuluvı (1569 qırımtatarlarğa nisbeten)
501 sağlıq haqqınıñ bozuluvı(315 qırımtatarlarğa nisbeten)
281 yerniñ deñiştirüvi(208 qırımtatarlarğa nisbeten)
2017-2021 seneleri işğal etilgen Qırımda insan haqları umumen 7067 kere bozuldı, olardan 5015- qırımtatar halqına nisbeten.
QRM ‘Qırım işğaliniñ bedeli’ adlı kampaniyanı başlata. Mezkür leyha halqara cemaatçılıqqa Qırım işğali, yarımadada, insan haqları bozulğanı, RF repressiyaları haqqında hatırlatacaq.
Her kesni ‘Qırım işğaliniñ bedeli’ kampaniyasına qoşulmağa ve içtimaiy ağlarda öz sahifeleriñizde plakatnen paylaşıp, bütün dünyağa insan haqlarınıñ bozulmasına qarşı, Qırım oğrunda küreşmege devam etkenini köstermege davet etemiz. Böyle etip, Qırımda repressiya altında bulunğan vatandaşlarımıznen olğan birdemligimizni numayış etecekmiz.
Hatırlatamız ki, QRM insan haqlarını qayd etüvden ğayrı, RF cinayetleri haqqında halqara cemaatçılıqnı haberdar etmege tırışa. Böyleliknen, QRM ‘İşğal etilgen Qırımda qadınlarğa qarşı şiddet ve basqı’ mevzusında maruza hazırladı.
Faaliyetiniñ eñ başından QRM ekspertleri halqara huquqqoruyıcı teşkilãtlarğa 86 ariza, şikãyet, esabat yolladılar:
-ESPÇ(25 ariza);
-OON tamır halqlar haqları haqqında mahsus Maruzacı(7 vesiqa);
-EMRİP(4 vesiqa);
-OON tamır halqlar meseleleri boyunca daimiy forum(2 vesiqa);
-OON mahsus tedbirleri(20 vesiqa);
-OON insan haqları boyunca Komiteti(2 ariza);
-OON qadın haqları boyunca Komiteti(1 vesiqa);
-İnsan haqları boyunca OON Baş komissar idaresi(1 esabat);
– işkence ve insaniyetsiz, ya da ıncıtqan ceza ve munasebetke qarşı Avropa Komiteti(7 şikãyet);
– HDIM, OBSE (16 maruza);
-OBSE diger organları (1 vesiqa).
Plakat QRM ve ukrain ressamı Andrey Yermolenko tarafından işlep çıqarıldı.